VAT może przyspieszyć elektryfikację samochodów firmowych

false

© AI

Komisja Europejska rozpoczęła konsultacje społeczne, dotyczące modernizacji podatku od towarów i usług w ramach inicjatywy „VAT i gospodarka o obiegu zamkniętym”. Jednym z trzech obszarów prac są zasady odliczania VAT od samochodów osobowych wykorzystywanych do działalności gospodarczej. W ocenie Komisji obecne przepisy są przestarzałe i nie tworzą wystarczających zachęt do wyboru aut mniej zanieczyszczających środowisko.

Na tym etapie nie ma jeszcze projektu konkretnych zmian. Komisja analizuje różne warianty, wśród których znajduje się możliwość pełnego odliczenia VAT od zakupu lub leasingu samochodów „nie powodujących zanieczyszczeń” (a więc głównie, choć nie tylko, elektrycznych) wykorzystywanych do działalności opodatkowanej. Jednocześnie rozważane jest ograniczenie prawa do odliczenia VAT w przypadku pozostałych samochodów. Ostateczny kształt rozwiązania ma zależeć właśnie od wyników oceny skutków i konsultacji.

Nie chodzi więc na razie o prostą obniżkę VAT na elektryki. Z informacji uzyskanych przez IBRM Samar ze źródeł w Komisji Europejskiej wynika, że w obecnym systemie państwa członkowskie nie mogą stosować obniżonych stawek VAT do samochodów elektrycznych i innych pojazdów bezemisyjnych. Podczas reformowania unijnego systemu VAT w 2022 roku pojazdy te nie zostały bowiem wpisane do katalogu towarów i usług, wobec których państwa mogą stosować stawki obniżone.

Potencjalna zmiana zasad odliczania VAT może mieć jednak dla elektromobilności znaczenie porównywalne z bezpośrednią zachętą podatkową. Samochody firmowe stanowią istotną część rynku nowych aut, a ich zakup, wynajem lub leasing jest w dużej mierze decyzją ekonomiczną. Jeżeli samochód bezemisyjny dawałby firmie możliwość pełnego odliczenia VAT, podczas gdy w przypadku pozostałych aut prawo to byłoby ograniczone, różnica w całkowitym koszcie użytkowania mogłaby stać się jednym z argumentów przemawiających za wyborem do floty elektryka.

Znaczenie tych zmian dla rynku może być tym większe, że Komisja równolegle pracuje nad przyspieszeniem elektryfikacji flot firmowych. Proponowane rozwiązania zakładają, że od 2030 roku państwa członkowskie będą miały określone cele dotyczące udziału samochodów zero- i niskoemisyjnych w nowych rejestracjach dokonywanych przez duże przedsiębiorstwa.

Wprowadzenie korzystniejszych zasad VAT mogłoby zatem stać się jednym z instrumentów wspierających realizację tych celów. Dla rynku samochodowego istotny byłby również efekt pośredni. Większa liczba elektryków trafiających do flot oznaczałaby po kilku latach większą podaż takich samochodów na rynku wtórnym, a tym samym szerszy dostęp do nich dla klientów indywidualnych.

Na razie jednak jest zdecydowanie za wcześnie, aby mówić o konkretnej uldze podatkowej. Jak wspomnieliśmy Komisja Europejska dopiero zbiera opinie i analizuje skutki możliwych zmian. Konsultacje publiczne potrwa osiem tygodni (od 9 września do 4 listopada 2026 r.), a równolegle prowadzona będzie ocena obowiązujących przepisów oraz analiza wpływu różnych wariantów reformy.

Według obecnego harmonogramu ocena i analiza wpływu mają być prowadzone od III kwartału 2026 do I kwartału 2027 roku. Komisja wskazuje II kwartał 2027 roku jako orientacyjny termin przedstawienia propozycji legislacyjnej, zastrzegając jednocześnie, że harmonogram i zakres inicjatywy mogą się zmienić.

Z punktu widzenia rynku samochodowego jest to jednak istotny sygnał. Unia Europejska szuka kolejnych sposobów na zwiększenie popytu na samochody bezemisyjne, a zasady podatkowe mogą być jednym z narzędzi wpływających na decyzje zakupowe przedsiębiorstw. Jeśli w przyszłości preferencje VAT zostaną rzeczywiście skierowane w stronę samochodów bezemisyjnych, mogą stać się dodatkowym impulsem dla sprzedaży elektryków, szczególnie w segmencie flotowym.

Kwestia VAT wpisuje się też w szerszą politykę UE dotyczącą elektryfikacji transportu. W planie działań przedstawionym 17 lipca 2026 r. Komisja Europejska wskazuje instrumenty podatkowe jako jedno z narzędzi, które mogą przyspieszyć przechodzenie na technologie elektryczne. W przypadku samochodów bezemisyjnych szczególne znaczenie ma przy tym sposób opodatkowania i rozliczania pojazdów wykorzystywanych przez firmy, ponieważ to właśnie floty są jednym z głównych kanałów upowszechniania nowych technologii na rynku.

Lipcowa zapowiedź Komisji Europejskiej to istotny sygnał kierunkowy dla całego sektora elektromobilności i nowej mobilności. Otwiera ona państwom członkowskim możliwość obniżenia stawek VAT między innymi na samochody elektryczne, pompy ciepła czy domowe magazyny energii. Trzeba jednak wyraźnie podkreślić, że nie oznacza to automatycznego spadku cen. Komisja wskazuje kierunek i proponuje narzędzia, natomiast o ich zastosowaniu każdorazowo decydować będą rządy poszczególnych państw. Warto pamiętać, że wprowadzenie takiej możliwości wymaga zmian w dyrektywie o VAT – mówimy więc o sferze podatkowej, w której obowiązuje zasada jednomyślności wszystkich państw członkowskich,komentuje Marek Popiołek, Dyrektor ds. Rozwoju Biznesu, PSNM